“Ik stel vast dat ook vandaag nog bij veel mensen de behoefte leeft om anderen te ontmoeten en een groep te vormen”, zegt expert vrijwilligerswerk Joris Piot van de hogeschool UC Leuven-Limburg. “Dat verlangen naar gemeenschapsvorming zal allicht niet zo snel verdwijnen. Het is een belangrijke troef voor verenigingen als de Gezinsbond, tenminste als ze tegelijk goed inspelen op de noden van hun leden én hun vrijwilligers.” Een gesprek over vrijwilligers vandaag én morgen.

De kracht van middenveldorganisaties als de Gezinsbond is een antwoord te bieden op bepaalde noden, bij ons dus die van gezinnen. Bij het ontstaan van onze beweging in 1921 speelden we concreet in op wat arme gezinnen tekortkwa­men. Vandaag is er een grote verscheidenheid aan gezinsvormen, waardoor het minder eenvoudig is die vele diverse gezinsnoden in kaart te brengen. En wat betekent dat voor de toekomst van de Gezinsbond? En de toekomst van vrijwilligerswerk?

Laagdrempelig aanbod

“Het komt er daarom op aan de toegang tot je aanbod zo laagdrempelig mogelijk te maken”, zegt Joris Piot.

“Hoe makkelijk bereiken jullie bijvoorbeeld gezinnen die de Gezinsbond compleet niet kennen? Hoe voelen die zich? En mogen ze ook gewoon eventjes komen proeven van een activiteit zonder zich meteen zwaar te moeten gaan engageren”

“Een lidmaatschap moet bovendien meer zijn dan alleen maar een reeks voordelen. Verenigingen als de Gezinsbond zijn een plek waar mensen zich thuis willen voelen, waar ze aangesproken worden op wie ze zijn en op wat hen op dat moment bezighoudt.”

Waarom doen we het?

Om in te spelen op die hedendaagse noden van gezinnen heb je wel een sterke groep vrijwilligers aan de basis nodig. Zij kunnen je beweging mee richting en kleur geven. Om vrijwilligerswerk een toekomst te geven, staan de organisaties wel voor een uitdaging: bestaande vrijwilligers motiveren én nieuwe krachten enthousiasmeren.

“Ik raad besturen die al langer meedraaien, altijd aan om ook eens stil te staan bij hun doen en laten, en zichzelf te bevragen over hun werking. Waarom doen we het? Welk doel streven we na en sluit dat nog aan bij onze missie? Hoe gemotiveerd zijn we om nog voort te doen? Hebben we nog een voldoende netwerk in de gemeente?

“Hoe goed je afdeling ook bezig is, op termijn moet je onvermij­delijk je werking aanpassen aan de hedendaagse noden. Er vallen nog altijd genoeg gezinnen uit de boot waar jullie het algemeen belang van kunnen verdedigen.”

“Bij veel mensen leeft de behoefte om anderen te ontmoeten en groep te vormen. Dat verlangen naar intermenselijk contact en gemeenschapsvorming zal allicht niet zo snel verdwijnen. En dat is een belangrijke troef voor verenigingen. Tenminste als ze daarbij ook goed inspelen op de interesses van hun leden én hun vrijwilligers.”

Brug naar burgerinitiatieven

Veel vrijwilligers willen niet langer in een klassiek, hiërarchisch bestuursmodel meedraaien. Daarom zetten verschillende organisaties nu in op een tweesporenbeleid. Naast de bestaande groepen investeren ze in nieuwe vormen om mensen te verenigen. Ook bij de Gezinsbond wordt daarmee geëxperimenteerd. Met dat aanbod bereik je vaak vrijwilligers die liever geen deel uitmaken van het vaste lokaal bestuur.”

 Het wordt een uitdaging voor verenigingen als de Gezinsbond om bruggen te slaan naar het toenemend aantal burgerbewegingen. Ga daar niet mee in concurrentie, zoals je ook de vrije markt niet moet gaan beconcurreren. Maar besef wel dat ook jullie vrijwilligers leveren voor ontluikende burgerinitiatieven.  De Gezinsbond kan het best zelf contact zoeken met die burgerbewegingen. Want ze kunnen ook mee jullie missie als gezinsbeweging realiseren.”

Gedreven door goesting

“Dé grote troef van vrijwilligers is dat ze werken vanuit een andere dynamiek dan betaalde krachten. Daardoor bereiken ze dingen waar een privéorganisatie of een overheid niet toe in staat is. Het geeft je vooral positieve energie als je naast je eigen gezin, je werk en je vrienden nog iets voor mensen kunt betekenen met wie je anders niet zomaar in contact zou komen. Bovendien laat je daardoor even je eigen problemen en zorgen achterwege. Je gaat ze veel meer relativeren. Van nature is de mens een sociaal wezen en daarom willen we uiteindelijk allemaal iets voor andere mensen kunnen betekenen. Als je dan een engagement kan doen waar je echt om geeft, wat je echt belangrijk vindt, word je daar natuurlijk ook gelukkiger van.”

Ook vandaag zie ik nog heel wat inzet bij jongeren, en misschien voelen die zich wel later  aangesproken om mee te draaien als vrijwilliger bij een organisatie zoals de Gezinsbond. Ze hebben goesting om zich te engageren en ze bezitten er ook de vaardigheden en de houding voor. Dat zijn alvast hoopvolle signalen.”

(Topfoto: Fréderic Cipriani)

Wat jij kan? Gezinnen worden er beter van!

waarom ben jij vrijwilliger?De Gezinsbond drijft op vrijwilligers. En niet zomaar een paar: 13.000 vrijwilligers in meer dan 900 afdelingen. Zonder hun inzet en organisatietalent, zijn er geen tweedehandsbeurzen, lezingen, vormingen, onthaaldagen of geboortegeschenken. Duizendmaal dank aan al onze vrijwilligers!
Jij wil ook graag vrijwilliger worden? Surf naar watjijkan.be en ontdek waar je je talenten kan inzetten.

Dit interview verscheen ook in De Bond, het gratis ledenmagazine van de Gezinsbond. Lid worden kan hier .

Tags: , ,