Er wordt vaak lacherig over gedaan, maar zwangere vrouwen en kersverse moeders weten het allang: een zwangerschap, dat verandert je brein. Een uniek onderzoek bevestigt dat. Sterker nog: een computer kon onmiddellijk zeggen of een vrouw een kind had gekregen of niet.

Al tijdens de zwangerschap wordt duidelijk dat er dingen veranderen. Je vergeet meer, je laat vaker dingen vallen, je schat afstanden al eens verkeerd in. Dat wordt wel eens lacherig ‘zwangerschapsdementie’ genoemd.

Uit een studie bleek nu dat de hippocampus bij zwangere vrouwen krimpt, en net dat gebied staat in voor het geheugen.

Ook na de geboorte veranderen de hersenen nog. Zo neemt de grijze massa af in verschillende hersengebieden, waaronder de prefrontale en de temporale cortex.

Grote kuis

‘Dit betekent niet dat het brein krimpt. Als grijze massa afneemt, worden de hersenen opgekuist. Zwakke hersenverbindingen worden vernietigd, zodat een efficiënter en meer gespecialiseerd netwerk gebouwd kan worden’, verklaart hersenonderzoekster Elseline Hoekzema van de Universiteit van Barcelona.

Die interpretatie lijkt bevestigd te worden door het feit dat de vrouwen op geheugentests alvast niet minder scoren dan vrouwen die nog nooit zwanger waren geweest.

Wel opvallend is dat de veranderingen zodanig duidelijk waren dat een computerprogramma correct kon aanduiden of een vrouw een kind had gekregen of niet.

LEES OOK > Zwangerschapsdementie: het zit (niet) in je hoofd

Biologisch proces

De onderzoekers zien de hersenveranderingen als een manier voor vrouwen om zich aan te passen aan de behoeften van een baby. Kersverse papa’s passen zich natuurlijk ook aan, maar bij hen werden niet dezelfde veranderingen in de hersenen vastgesteld.

Onderzoekers denken dat de hersenen veranderen onder invloed van biologische processen, zoals hormoonschommelingen.

Waarom die veranderingen?

Waarom de hersenen veranderen is niet duidelijk. De onderzoekers vermoeden dat het met empathie en meeleven met de baby te maken heeft. Toen de vrouwen een foto van hun baby te zien kregen, vertoonden net die gebieden met verminderde grijze massa méér activiteit.

Ook de mate van verandering was gekoppeld aan de postnatale emotionele hechtingstest. Hoe hoger de vrouwen op die test scoorden, hoe duidelijker de verandering in de hersenen.

LEES OOK > Zwanger? Vraag ons gratis zwangerschapsnummer aan

Meer dan empathie

Niet iedereen is het met die interpretatie eens. Lise Eliot, neurowetenschapper aan de Chicago Medical School, bijvoorbeeld: ‘De veranderingen zijn er, maar de betekenis van die veranderingen is eng opgevat. De betrokken hersengebieden zijn voor meer verantwoordelijk dan alleen empathie.’

Deze studie was een heel kleine studie: bij 25 vrouwen die voor de eerste keer moeder werden werd voor en na de bevalling een MRI-scan genomen en vergeleken met de scans van 20 vrouwen die geen kinderen hadden en nooit zwanger geweest waren.

Ook 19 mannelijke partners van de moeders en 17 mannelijke partners van de controlegroep werden getest. Om de resultaten te bevestigen, zal een groot onderzoek nodig zijn.

Volg de Gezinsbond ook op FacebookTwitter en Instagram om op de hoogte te blijven van nieuwtjes en activiteiten. Lid worden van de Gezinsbond kan hier.

Gepubliceerd op: 26/01/2017, laatste update op: 13/01/2022

Tags: , , , ,