Zo, daar sta je dan. Zonder auditie te doen wordt de rol van grootouder zomaar in je schoot geworpen. Misschien ben je ’n oude rot in het vak en heb je de kneepjes perfect onder de knie. Misschien speel je deze rol voor het eerst en verga je van de plankenkoorts. In elk geval is houvast geen overbodige luxe. Speciaal voor jou, ingefluisterd door een enthousiast team van top-souffleurs: een heleboel handige informatie, weetjes, tips en getuigenissen.

Oma en opa worden, mémé of pépé, mami of papi. Zo’n nieuwe rol dóet wat met een mens.

Ria:Wanneer je kleinkind geboren wordt, geeft dat een nieuw elan aan je familie. Je kinderen stonden al even op eigen benen, je zat al jaren tussen de volwassenen, en plots is daar zo’n hummeltje dat die ‘sleur’ doorbreekt. Het grootouderschap is daarom echt een mijlpaal in een mensenleven.”

“Een baby is ook altijd vertederend, je ziet mensen letterlijk veranderen in de buurt van kleine kindjes: ze fleuren helemaal op. Daar komt nog eens bij dat het een kind is van jouw kind, de verbondenheid zit enorm diep. ‘Bloed van je bloed’ is een soort oermotivatie, dat mag je niet onderschatten.

Dat kleinkind geeft je een tweede adem en nieuwe energie. Eens het wat ouder is, trek je met veel enthousiasme naar het bos, ook al bleef je liever binnen. Je gaat een beetje gek doen, plant leuke activiteiten en vertelt hem of haar honderduit over vroeger… het maakt je leven de moeite waard.”

Geschenk

Kathleen: “Ik was zelf vooral verbaasd toen ik hoorde dat ik grootmoeder zou worden. Ik had het niet zien aankomen. Maar daarna voelde ik wel een intense en immense blijdschap. Zelfs nog veel meer dan toen ik zelf mama werd. Dat is raar, hè? Want uiteindelijk heb je daar zelf niets aan gedaan. Zo’n kleinkind krijg je cadeau en het is een fantastisch en groot geschenk!

Heleen:Niet iedereen zit erop te wachten. “Voor ons hoeft het nog niet!”, hoor ik vijftigplussers vaak zuchten. Ze hebben het eindelijk wat makkelijker, de woning is afbetaald, de kinderen zijn het huis uit en er komt een rustiger leven aan: met meer vrijheid om te doen en te laten wat ze willen, en meer tijd om te genieten van het leven. Ze hebben nog een heleboel mogelijkheden en perspectieven, dus het grootouderschap moet niet zo nodig. Maar kijk, je hebt er niets over te zeggen, het overkomt je. Je krijgt kleinkinderen als je kinderen daar aan toe zijn. Voor mij was het best een ommekeer in mijn leven. Een mooie nieuwe fase. Ik moest er een beetje aan wennen, maar ik ervaarde het meteen als iets bijzonders, en nog!”

Anders dan vroeger

Maar tegelijk is ook alles anders dan vroeger. Je eigen grootouders waren lief en gezellig maar ook een beetje saai. Helemaal anders dan hoe je nu bent.

Heleen: “Mijn grootouders waren mensen die ontzettend oud leken en in suffe stoelen zaten. Mijn oma had een knotje en droeg altijd een zwarte jurk. Intussen hebben we in onze maatschappij verschillende revoluties doorgemaakt die ervoor zorgden dat we een dynamische levensloop kregen, met veel eigen keuzes en heel wat kansen tot zelfontplooiing. Grootouders van vandaag lopen in jeans, zijn jeugdiger, reizen meer en hebben vaak ook meer geld.”

Kathleen: “Naast die revoluties ziet onze samenleving er nu ook anders uit op het vlak van gezinnen: er zijn meer echtscheidingen dan vroeger, nieuw samengestelde gezinnen, kinderen die naar het buitenland verhuizen …  Er wordt in het algemeen veel vaker een beroep gedaan op oma’s en opa’s. Omdat er zoveel veranderd is, kun je als grootouder je rol niet meer vergelijken met die van de vorige generaties, je moet het allemaal zelf een beetje uitzoeken. Ik hoor bij heel veel grootouders dezelfde twijfels: ‘Hoe moeten we dat hier aanpakken? Zijn we wel goed bezig? Wat kunnen of mogen we nog doen?’

LEES OOK: “Grootouders vertellen wat hun kleinkind voor hen betekent”

Beter begrip

Naast opa of oma ben je natuurlijk ook nog pa of ma. Blijft alles zoals het was of komt er ook een kentering in de relatie met je kinderen?

Moeke Mieke: “Mijn eerste dag als oma? Ik keek meteen op een andere manier naar mijn dochter. Het voelde aan alsof we nu een tikkeltje gelijk waren: twee moeders tezamen.”

Evelyn: “Ik begrijp mijn moeder beter nu ik zelf een kindje heb.”

Claudine: “Ik hoor het vaak, dat de geboorte van een kleinkind een kantelmoment is. Jonge mama’s die hun eigen moeder ineens in een ander daglicht plaatsen. Kersverse papa’s die naar hun vader toegroeien.”

Ria: “De relatie met je kinderen verandert grondig. Bij mijn eerste kleinkind heb ik een half jaar lang vooral genoten van de hernieuwde band met mijn zoon en schoondochter. We begrepen elkaar ineens zó goed! Tja, wanneer je kind vader of moeder wordt, zijn jullie plots lotgenoten. Je kinderen relativeren een aantal conflicten die ze vroeger met jou hadden en ze zien in hoe bezorgd je als ouder kunt zijn. Dat is heel verrijkend.”

Dit artikel is een herwerking van het Grootouderalfabet uit ons gratis magazine Brieven aan Jonge Grootouders. Dit wordt eenmalig bij maand 4 van Brieven aan Jonge Ouders gestuurd naar de ouders. Nieuwsgierig? Bekijk dan ook onze stukjes online!
Wie is aan het woord?

Marijke Bisschop, pedagoge en auteur van het boek ‘Helpen zorgen voor je kleinkinderen.’
Claudine Crommar, werkt als psychotherapeute vooral met baby’s en hun jonge ouders.
Ria Grommen, psychologe, docent aan het Hoger Instituut voor Gezinswetenschappen en zelf grootmoeder van negen kleinkinderen.
Greet Vossaert, seniorenconsulente.
Kathleen Ghequière: socioloog, antropoloog en psychotherapeut. Kathleen geeft lezingen voor de Gezinsbond over grootouders en kleinkinderen. Ze heeft zelf een schattige kleinzoon van twee jaar.
Heleen Crul: Nederlands journalist en auteur van onder andere ‘Dan word je opeens opa en oma.’ Heleen heeft zeven kleinkinderen en noemt zichzelf een héél blije oma.
Trotse en praatgrage (groot)ouders!

Gepubliceerd op: 17/07/2017, laatste update op: 21/11/2017

Tags: , , , , ,